|
BALIKLARIN ENFEKSİYÖZ HEMATOPOETİK NEKROZİS HASTALIĞI (IHN) |
||
|
Etken: IHN tatlısu ve anadrom salmonidlerin bir hastalığı olup, Rahbdovirus gurubundandır (IHNV) Etkenin Ortamda Yaşama Süreleri Virus; eter, Koloroform, formol, gliserin, hipoklorit, ozon, iodofor, gama ve UV ışınları, pH 4'ün altında ve pH 10'nun üzerinde , 60 C de 15 dakikada inaktive olur. Yapılan araştırmalarda 17 C nin üzerinde enfeksiyon patlak vermediği bildirilmişsede bu sıcaklıkta portörlük şekilenebilir. Bulaşma Enfekte balığın dışkı, idrar ve genital sıvıların içeren yumurta ve yavru veya yaşlı taşıyıcım balıklar ile olur. Virus suda aylarca enfekte olarak kalır. Sediment ve mukusta bulunur. Portörlerin yaydığı IHN virusu solungaç ve ağız yoluyla sağlıklı balıklara bulaşır. Enfeksiyondan kurtulan balıklar portör olarak kalırlar. Virus genital sıvılar ve mukusta bulunacağından yumurta üzerindeki mukus buluşmada çok önemlidir. Virus ovaryum sıvısında varsa, yüzeysel olarak yumurtayı kontamine eder. IHN virusunun spermaya özel affinitesi vardır. Vertikal bulaşma olabilir, fakat insidensi düşüktür. Patogenite Doğal enfeksiyon solungaç veya gastro intestinal yolla olur. Solungaçta virus 105pfu/g a ulaşmadan iç organlarda görülmez. IHN de ölüm nedeni muhtemelen böbrekteki tahribata bağlı sıvı elektrolit dengesinin bozulmasındadır. Klinik Belirtiler IHN balıklarda 3 hafta ile 6 aylık dönem arasında çok büyük kayıplara yol açar. 7-14 aylık balıklarda da ölümler görülebilir. Fakat daha genç balıklarda ki gibi semptomlar belirgin değildir. Hasta genç balıklarda, renkte kararma, egzoftalmus, karında asites, solungaçların renginde açılma, anüsten dışkı uzaması, hareketsizlik, nadiren de aşırı hareket görülür. Dorsal yüzgeç ile kafa arasında subdermal hemorajiler olabilir. Balık anemiktir. Hastalığı atlatanlarda %1-5 oranında Lardiozis ve Skolyozis sekel olarak kalır. 6 aylıktan genç balıklarda böbrek, dalak, karaciğer, pankreas ve sindirim kanalında patolojik belirtiler gayet belirgindir. Renal hematopoetik doku, enfeksiyonda primer odaktır ve şiddetli nekroz görülür. Böbrek tubulus ve glomeruluslarında az hasar, dalakta ise şiddetli hasar nekrozlar görülür. Teşhis Kılınik ve otopsi bulgularına bakılarak hastalıktan şüphe edilir. Kesin teşhis ancak etkenin izolasyon ver identifikasyonu ile olur. Tedavi Etkin bir tedavi yoktur. Korunma Kuluçkahaneler hastalıktan ari olmalı ve sertifikalandırılmalıdır. Hastalıktan korunmak için anaç ve yavru balıklar, yumurtalar viral enfeksiyon görülmeyen işletmelerden alınmalıdır. Üretimde kullanılan su virus taşımamalı UV veya ozonla dezenfekte edilmelidir. Yetiştirme havuzlarında hastalık çıkmaması için veya hastalık başlangıcında su ısısının 17 C 'ye çıkarılmasıyla kontrol edilebilinir. Enfeksiyon çıkan işletmelerde yenebilecek boyuttakiler tüketime gönderilmeli diğerleri ise imha edilmelidir. Aşısı yoktur.
|
